آنچه در ادامه می‌خوانید حاصل گردآوری از منابع معتبر اسلامی است.
متن حدیث
إِنَّ اللَّهَ يَبْسُطُ يَدَهُ بِاللَّيْلِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ النَّهَارِ، وَيَبْسُطُ يَدَهُ بِالنَّهَارِ لِيَتُوبَ مُسِيءُ اللَّيْلِ
خداوند شبانه دست خود را دراز می‌کند تا گناهکار روز توبه کند، و روز دست خود را دراز می‌کند تا گناهکار شب توبه کند.
پیام اصلی
درِ توبه، شبانه‌روز به روی خطاکاران باز است
شرح و تبیین
پیامبر(ص) در این حدیث، خداوند را چنان توصیف می‌کند که دست خود را در شب برای توبهی خطاکاران روز و در روز برای توبهی خطاکاران شب می‌گشاید. این تصویر بر پایه‌ی بیان قرآن است که خداوند توبهی بندگان را دوست می‌دارد و از بازگشت آنان شاد می‌شود. پیام حدیث آن است که هیچ ساعتی از شبانه‌روز نیست که درِ بازگشت بر بندگان بسته باشد و بخشش به هر زمانی از عمر می‌رسد.
قید پایانی حدیث، یعنی تا خورشید از مغرب برآید، به نشانه‌های پایان دنیا اشاره دارد که آن‌گاه دیگر توبه سود ندارد و ایمان آوردن هنگام مشاهده‌ی عذاب پذیرفته نیست. درس بزرگ حدیث، ناامید شدن از رحمت خدا را نمی‌پذیرد و در عین حال به شتاب در بازگشت سفارش می‌کند؛ زیرا مرگ، برنامه‌ریزی انسان را نمی‌شناسد. اهمال‌کاری در گناه به امید توبهی فردا، خود نوعی فریب خویشتن است.
کاربرد در زندگی امروز
- پس از هر لغزش، فوراً استغفار کنید و تعلل انداختن را رها سازید.
- برای ریشه‌کن کردن گناهان تکراری، شرایط و محرک‌های آن‌ها را بشناسید و تغییر دهید.
- در سحرها، چند دقیقه به حساب‌رسی نفس و دعا برای پذیرش بازگشت اختصاص دهید.
درس‌ها
- امید به رحمت خدا خود عبادت است، اما بهانه‌ی تداوم گناه نمی‌شود.
- توبه مهلتی دارد و درنگ، دام شیطان است.
- خوش‌بینی به خدا، آغاز همهی بازگشت‌های بزرگ است.
پرسش‌های پرتکرار
آیا خدا از همهی گناهان توبه را میپذیرد؟
بله؛ با توبهی راستین، بازگشت از هر گناهی ممکن است و قرآن کریم از ناامیدی بنده از رحمت خدا بهشدت نهی کرده است.
چگونه بدانیم توبه‌مان پذیرفته شده است؟
آرامش قلب، پشیمانی راستین، جبران حقوق گذشته و دور شدن از زمینه‌های گناه از نشانه‌های پذیرش است؛ هرچند علم قطعی آن تنها نزد خداست.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.