این پرسش یکی از پرسش‌های پرتکرار فارسی‌زبانان است؛ بیایید پاسخ آن را دقیق بررسی کنیم.

متن حدیث

فَاطِمَةُ بَضْعَةٌ مِنِّي، فَمَنْ أَغْضَبَهَا أَغْضَبَنِي

فاطمه پاره‌ای از من است؛ هرکس او را خشمگین کند، مرا خشمگین کرده.

راوی: عائشهصحیح بخاریصحیح

پیام اصلی

فاطمه (س)؛ پاره تن رسول خدا (ص)

شرح و تبیین

پیامبر اکرم (ص) در این حدیث مشهور، حضرت زهرا (س) را پاره تن خود خوانده است؛ تعبیری که عمق پیوند خونی و معنوی این پدر و دختر را می‌رساند. واژه «بضعة» در زبان عربی به پاره تن گفته می‌شود و کنایه است از آنکه خشم و شادی فاطمه (س) با خشم و شادی پیامبر (ص) یکی است. بنابراین هر کس او را خشمگین سازد، در حقیقت دل پیامبر را آزرده و خود را از محبت الهی دور کرده است.

این حدیث که در منابع فریقین روایت شده، پایه مقام والای حضرت زهرا (س) و اهل بیت (ع) است و مسلمانان را به پاسداشت حرمت آنان فراخوانده است. درس خانوادگی آن نیز درخور درنگ است: پیامبر (ص) با همین تعبیر عاطفی، مقام دختران و جایگاه زن مؤمن را در فرهنگ اسلامی بلند کرد و آزار ایشان را آزار خود دانست. محبت به او و پیروی از سیره ساده‌زیستی و صبورانه‌اش، راه پیوند با سنت پیامبر است.

کاربرد در زندگی امروز

  • در خانه و جامعه، احترام به دختران و بانوان را برخاسته از همین سیره پیامبر (ص) سرلوحه خود قرار دهید.
  • با خواندن زندگی‌نامه حضرت زهرا (س)، الگوهای ساده‌زیستی، ایثار و صبر او را در زندگی روزمره بازخوانی کنید.
  • از هر گفتار و رفتاری که یاد و نام اهل بیت (ع) را می‌آزرد بپرهیزید و با ادب درباره ایشان سخن بگویید.

درس‌ها

  • خشم و رضای حضرت زهرا (س) بازتاب خشم و رضای پیامبر (ص) شمرده شده است.
  • اسلام با سیره عملی پیامبر (ص) مقام دختران را گرامی داشت و آزار آنان را آزار دین دانست.
  • محبت اهل بیت (ع) بدون پیروی از سیره آنان ناتمام است.

پرسش‌های پرتکرار

این حدیث در چه منابعی آمده است؟

این حدیث در صحیح بخاری و دیگر منابع عامه و نیز کتب روایی خاصه نقل شده و از مشهورترین روایات درباره مقام حضرت زهرا (س) است.

مقصود از پاره تن بودن فاطمه (س) چیست؟

کنایه از شدت پیوند وجودی و عاطفی است؛ چنان‌که حال فاطمه (س) حال پیامبر (ص) شمرده می‌شود و آزار او آزار پیامبر دانسته می‌شود.

خواندنِ یک‌باره کافی نیست؛ بازگشت به این نکته‌ها در تجربه‌ی روزمره، تفاوت‌ساز است.