این پرسش یکی از پرسش‌های پرتکرار فارسی‌زبانان است؛ بیایید پاسخ آن را دقیق بررسی کنیم.
متن حدیث
انْصُرْ أَخَاكَ ظَالِمًا أَوْ مَظْلُومًا
برادرت را یاری کن، چه ستمکار باشد چه ستمدیده.
پیام اصلی
یاری ستمگر، بازداشتن او از ستم است
شرح و تبیین
پیامبر فرمود: برادرت را ستمگر باشد یا ستمدیده، یاری کن. مردی پرسید: ستمدیده را می‌یارم؛ اما ستمگر را چگونه یاری کنم؟ پیامبر پاسخ داد: دستش را می‌گیری و از ستم بازش می‌داری، و این خود یاریِ اوست. این پرسش و پاسخ، ژرفای تعلیمی حدیث را می‌گشاید: یاری دو گونه است؛ بازگرفتن حق برای ستمدیده و بازداشتن ستمگر از بدی.
دیدن ستم و سکوت کردن، خود همدستی خاموش است؛ حدیث، مؤمن را از جایگاه تماشاچی بیرون می‌کشد. بازداشتن ستمگر گاه با سخن نرم آغاز می‌شود، گاه با همراهی قاطع دیگران و گاه با مراجعه به قانون. هدف، نجات هر دو تن است: ستمدیده از چنگ ستم و ستمگر از آتش گناه. در این نگاه، اصلاح خطاکار نیز گونه‌ای خیرخواهی و یاری است.
کاربرد در زندگی امروز
- اگر میان دو نفر ناسازگاری دیدید، فقط تماشا نکنید؛ میانجی‌گری عادلانه کنید.
- دوستی را که در آستانه خطاست با زبان نرم بازدارید، بی‌آنکه او را تحقیر کنید.
- در برابر بی‌عدالتی، موضع روشن بگیرید و از ستمدیده پشتیبانی کنید.
درس‌ها
- سکوت در برابر ستم، یاریِ ستمگر است.
- بازداشتن از گناه، بزرگ‌ترین یاری به گنهکار است.
- پشتیبانی از ستمدیده، وظیفه اجتماعی هر مؤمن است.
پرسش‌های پرتکرار
چگونه می‌توان ستمگر را از ستم بازداشت؟
نخست با نصیحت پنهانی و زبان نرم؛ اگر کارساز نبود، با همراهی دیگران و در نهایت با مراجعه به مراجع قانونی.
اگر یاری از ستمدیده برای ما زیان داشته باشد چه کنیم؟
در حد توان و با تدبیر عمل کنید؛ همدلی، افشای حق و پیگیری قانونی از کم‌هزینه‌ترین و مؤثرترین راه‌هاست.
خواندنِ یک‌باره کافی نیست؛ بازگشت به این نکته‌ها در تجربه‌ی روزمره، تفاوت‌ساز است.