این پرسش یکی از پرسشهای پرتکرار فارسیزبانان است؛ بیایید پاسخ آن را دقیق بررسی کنیم.
پاسخ اجمالی
حسن معاشرت با همسر از واجبات اخلاقی است؛ قرآن میفرماید: «وَ عَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ» — با زنان به شایستگی معاشرت کنید. این خطاب اگرچه خط به مردان است، اصل آن در دو سوی رابطه جاری است.
توضیح تفصیلی
معاشرت نیکو شامل: سخن نرم و قدردانی، کمک در کار خانه (پیامبر(ص) خود در خانه کار میکردند)، پرهیز از سوءظن و تجسس، خوشخیالی و اغماض درباره خطاهای کوچک، و حفظ جذابیت و بهداشت است. خانه باید پناهگاه آرامش باشد؛ قرآن از همسر به «سکن» و «مودت و رحمت» تعبیر کرده است.
شرایط و ارکان
- حسن معاشرت در طول عمر باید استمرار داشته باشد
- رفتار زمان نامزدی و سالهای اول نباید پس از آن افت شدید کند.
آیات قرآن در این باب
يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا يَحِلُّ لَكُمْ أَن تَرِثُوا۟ ٱلنِّسَآءَ كَرْهًۭا ۖ وَلَا تَعْضُلُوهُنَّ لِتَذْهَبُوا۟ بِبَعْضِ مَآ ءَاتَيْتُمُوهُنَّ إِلَّآ أَن يَأْتِينَ بِفَٰحِشَةٍۢ مُّبَيِّنَةٍۢ ۚ وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلْمَعْرُوفِ ۚ فَإِن كَرِهْتُمُوهُنَّ فَعَسَىٰٓ أَن تَكْرَهُوا۟ شَيْـًۭٔا وَيَجْعَلَ ٱللَّهُ فِيهِ خَيْرًۭا كَثِيرًۭا
ای کسانی که ایمان آوردهاید! برای شما حلال نیست که از زنان، از روی اکراه (و ایجاد ناراحتی برای آنها،) ارث ببرید! و آنان را تحت فشار قرار ندهید که قسمتی از آنچه را به آنها دادهاید (از مهر)، تملک کنید! مگر اینکه آنها عمل زشت آشکاری انجام دهند. و با آنان، بطور شایسته رفتار کنید! و اگر از آنها، (بجهتی) کراهت داشتید، (فوراً تصمیم به جدایی نگیرید!) چه بسا چیزی خوشایند شما نباشد، و خداوند خیر فراوانی در آن قرار میدهد!
وَمِنْ ءَايَٰتِهِۦٓ أَنْ خَلَقَ لَكُم مِّنْ أَنفُسِكُمْ أَزْوَٰجًۭا لِّتَسْكُنُوٓا۟ إِلَيْهَا وَجَعَلَ بَيْنَكُم مَّوَدَّةًۭ وَرَحْمَةً ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَءَايَٰتٍۢ لِّقَوْمٍۢ يَتَفَكَّرُونَ
و از نشانههای او اینکه همسرانی از جنس خودتان برای شما آفرید تا در کنار آنان آرامش یابید، و در میانتان مودّت و رحمت قرار داد؛ در این نشانههایی است برای گروهی که تفکّر میکنند!
روایات مرتبط
الْجَنَّةُ تَحْتَ أَقْدَامِ الْأُمَّهَاتِ
بهشت زیر پای مادران است.
خَيْرُكُمْ خَيْرُكُمْ لِأَهْلِهِ، وَأَنَا خَيْرُكُمْ لِأَهْلِي
بهترین شما، بهترین شما نسبت به خانوادهاش است، و من بهترین شما نسبت به خانوادهام هستم.
پرسشهای پرتکرار
آیا کمک مرد در کار خانه وظیفه شرعی اوست؟
به نظر مشهور فقها، کار خانه وظیفه قانونی مرد نیست، اما سنت نبوی کمک فعال در خانه بود و از نظر اخلاقی نیکوست؛ برخی فقها آن را لازمه حسن معاشرت دانستهاند.
چه کنیم که سرد شدن رابطه را درمان کنیم؟
بازگرداندن قدردانی و گفتوگوی آرام، مشورت با بزرگترها یا مشاور خانواده، و پرهیز از سرزنش مداوم.
خواندنِ یکباره کافی نیست؛ بازگشت به این نکتهها در تجربهی روزمره، تفاوتساز است.
