با رویکرد اهل‌بیت (ع) و استناد به قرآن و روایات، این موضوع را بررسی می‌کنیم.
حضرت آمنه در یک نگاه
- نام: حضرت آمنه
- دوران: درگذشت بنابر مشهور در سال ششم پس از تولد پیامبر (ص)؛ مکه و ابواء
- جایگاه: مادر مهربان پیامبر اکرم (ص)
زندگانی
آمنه بنت وهب از قبیلهی بنیزهرة و از خانواده‌ای شریف در مکه بود. او به همسری عبدالله بن عبدالمطلب درآمد؛ عبدالله بنابر مشهور اندکی پس از ازدواج در سفری تجاری به مدینه درگذشت و آمنه بیوه و باردار ماند. محمد بن عبدالله در سال عام‌الفیل در خانه‌ی او به دنیا آمد.
بنابر رسم آن روزگار، کودک را به دایه‌ای در دامنه‌ی desert می‌سپردند تا در هوای آزاد پروا? بزرگ شود؛ اما محمد در آغاز نزد مادر و دایه‌اش حلیمه سعدیه بود و از محبت مادر نیز بی‌نصیب نماند. آمنه با وجود سخت‌های بیوه‌گی، فرزندش را با مهر و عفاف پروراند و بنابر نقل‌ها به او از میراث پدر خبر می‌داد.
آمنه بنابر مشهور در سفری برای دیدار خویشاوندان و مزار شوهر در مدینه، در بازگشت در محلهای به نام ابواء بیمار شد و در همان‌جا درگذشت؛ محمد شش‌ساله و یتیم شد. سپس به سرپرستی پدربزرگش عبدالمطلب و پس از او عمویش ابوطالب رسید؛ اما یاد مهر مادر همواره در دل او زنده بود و بنابر نقل‌ها از قبور مادران با احترام یاد می‌کرد.
رویدادهای کلیدی
- ازدواج با عبدالله بن عبدالمطلب و بیوه‌گی در آغاز
- تولد محمد بن عبدالله در سال عام‌الفیل
- پرورش فرزند در روزهای سخت بیوه‌گی
- سفر به مدینه و درگذشت در ابواء در سال ششم عمر پیامبر
- یتیمی پیامبر (ص) و سرپرستی عبدالمطلب و ابوطالب
فضایل و ویژگی‌ها
- عفاف و صبر در دوران بیوه‌گی
- مهرورزی و تربیت شایسته‌ی فرزند
- حفظ پیوند خویشاوندی با سفارش به خانواده‌ی شوهر
- عزت نفس و ادب در جامعه‌ی مکه
آیات قرآن در این باب
وَوَصَّيْنَا ٱلْإِنسَٰنَ بِوَٰلِدَيْهِ إِحْسَٰنًا ۖ حَمَلَتْهُ أُمُّهُۥ كُرْهًۭا وَوَضَعَتْهُ كُرْهًۭا ۖ وَحَمْلُهُۥ وَفِصَٰلُهُۥ ثَلَٰثُونَ شَهْرًا ۚ حَتَّىٰٓ إِذَا بَلَغَ أَشُدَّهُۥ وَبَلَغَ أَرْبَعِينَ سَنَةًۭ قَالَ رَبِّ أَوْزِعْنِىٓ أَنْ أَشْكُرَ نِعْمَتَكَ ٱلَّتِىٓ أَنْعَمْتَ عَلَىَّ وَعَلَىٰ وَٰلِدَىَّ وَأَنْ أَعْمَلَ صَٰلِحًۭا تَرْضَىٰهُ وَأَصْلِحْ لِى فِى ذُرِّيَّتِىٓ ۖ إِنِّى تُبْتُ إِلَيْكَ وَإِنِّى مِنَ ٱلْمُسْلِمِينَ
ما به انسان توصیه کردیم که به پدر و مادرش نیکی کند، مادرش او را با ناراحتی حمل می‌کند و با ناراحتی بر زمین می‌گذارد؛ و دوران حمل و از شیر بازگرفتنش سی ماه است؛ تا زمانی که به کمال قدرت و رشد برسد و به چهل سالگی بالغ گردد می‌گوید: «پروردگارا! مرا توفیق ده تا شکر نعمتی را که به من و پدر و مادرم دادی بجا آورم و کار شایسته‌ای انجام دهم که از آن خشنود باشی، و فرزندان مرا صالح گردان؛ من به سوی تو بازمی‌گردم و توبه می‌کنم، و من از مسلمانانم!»
پرسش‌های پرتکرار
حضرت آمنه از چه قبیلهای بود؟
از قبیلهی بنیزهرة از قریش؛ خاندانی شریف و بااعتبار در مکه.
او در چه مکانی درگذشت؟
بنابر مشهور در ابواء، میان مکه و مدینه، در سفری که برای دیدار خویشاوندان و مزار همسرش به مدینه رفته بود.
پیامبر (ص) پس از مادر به چه کسی سپرده شد؟
نخست به پدربزرگش عبدالمطلب و پس از درگذشت او به عمویش ابوطالب.