این پرسش یکی از پرسشهای پرتکرار فارسیزبانان است؛ بیایید پاسخ آن را دقیق بررسی کنیم.
پاسخ اجمالی
کنترل خشم در خانه از محکمترین توصیههای اسلامی است؛ پیامبر(ص) به کسی که پند صریح میخواست فرمودند: «لَا تَغْضَبْ» — خشم نکن. خشم در خانواده، پنجره شیطان به خانه است.
توضیح تفصیلی
راهکارهای اسلامی کنترل خشم: تغییر وضعیت بدنی (نشستن اگر ایستاده و دراز کشیدن اگر نشسته)، وضو و نماز، استغفار، سکوت و به تعویق انداختن تصمیم، یاد آخرت و کوچکی دنیا. در خانه، خشم باید مدیریت شود نه سرکوب؛ گفتوگوی بعد از فروکش، ریشه اختلاف را درمان میکند نه جرقه دعوای بعدی.
شرایط و ارکان
- خشم برای دفاع از حق (در برابر ظلم) مشروع است اما خشم نفسانی و انتقامجویانه مذموم است.
آیات قرآن در این باب
ٱلَّذِينَ يُنفِقُونَ فِى ٱلسَّرَّآءِ وَٱلضَّرَّآءِ وَٱلْكَٰظِمِينَ ٱلْغَيْظَ وَٱلْعَافِينَ عَنِ ٱلنَّاسِ ۗ وَٱللَّهُ يُحِبُّ ٱلْمُحْسِنِينَ
همانها که در توانگری و تنگدستی، انفاق میکنند؛ و خشم خود را فرو میبرند؛ و از خطای مردم درمیگذرند؛ و خدا نیکوکاران را دوست دارد.
وَٱلَّذِينَ يَجْتَنِبُونَ كَبَٰٓئِرَ ٱلْإِثْمِ وَٱلْفَوَٰحِشَ وَإِذَا مَا غَضِبُوا۟ هُمْ يَغْفِرُونَ
همان کسانی که از گناهان بزرگ و اعمال زشت اجتناب میورزند، و هنگامی که خشمگین شوند عفو میکنند.
خُذِ ٱلْعَفْوَ وَأْمُرْ بِٱلْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ ٱلْجَٰهِلِينَ
(به هر حال) با آنها مدارا کن و عذرشان را بپذیر، و به نیکیها دعوت نما، و از جاهلان روی بگردان (و با آنان ستیزه مکن)!
روایات مرتبط
الصَّدَقَةُ عَلَى الْمِسْكِينِ صَدَقَةٌ، وَعَلَى ذِي الرَّحِمِ اثْنَتَانِ: صَدَقَةٌ وَصِلَةٌ
صدقه به فقیر، یک صدقه است؛ ولی به خویشاوند دو است: هم صدقه و هم صله رحم.
پرسشهای پرتکرار
سریعترین کار در لحظه خشم چیست؟
سکوت و تغییر وضعیت بدنی + وضو؛ در روایات آمده خشم از شیطان و شیطان از آتش آفریده شده و با آب (وضو) خاموش میشود.
خواندنِ یکباره کافی نیست؛ بازگشت به این نکتهها در تجربهی روزمره، تفاوتساز است.
