پاسخ این موضوع را با زبانی ساده و در عین حال مستند بررسی می‌کنیم.

عباس بن علی(ع) در یک نگاه

  • نام: عباس بن علی(ع)
  • دوران: حدود سال ۲۶ هجری تا ۶۱ هجری؛ شهادت در کربلا
  • جایگاه: پسر امام علی(ع) و علمدار سپاه امام حسین(ع) در کربلا

زندگانی

عباس بن علی(ع) فرزند امیرمؤمنان علی(ع) و ام‌البنین بود؛ بنابر مشهور در سال ۲۶ هجری زاده شد و در خانه‌ای پرورش یافت که مکتب فاطمه زهرا(س) در آن دمیده بود. سیمایی تابناک داشت و از همین رو بنابر نقل مشهور «قمر بنی‌هاشم» لقب گرفت؛ به معنای ماه خاندان هاشم.

او در مکتب پدر و برادرانش، حسن و حسین(ع) بالید؛ عبادت و شجاعت و ادب در او گرد آمده بود. بنابر نقل‌ها او در تمام عمر از برادر و امام خود پیروی مطلق داشت و در همه حال، دلبسته رضای او بود؛ همین وفا نامش را با لقب «ابوالفضل» گره زد.

در قیام کربلا، عباس علمدار سپاه برادر بود و سرپرستی خیمه‌گاه با او بود. روز نبرد، وقتی تشنگی بر اهل بیت چیره شد، بنا بر نقل مشهور مقاتل، او به سوی فرات رفت تا آب برساند؛ در آن راه هر دو دستش را از دست داد و چون به آب رسید، یاد تشنگی برادر افتاد و خود ننوشید؛ در همان‌جا به شهادت رسید.

شهادت عباس سنگین‌ترین ضربه بر قلب امام حسین(ع) بود؛ بنا بر نقل مشهور، حضرت در کنار پیکر او فرمود: «اکنون پشت من شکست». مزارش در کربلا در چند قدمی حرم برادر، از زیارتگاه‌های اصلی زائران است و سال‌هاست زیارت‌کنندگان با لقب «سقّای کربلا» بر آستان او می‌آیند و او را وسیله حاجت‌های خود می‌دانند.

رویدادهای کلیدی

  • تولد در سال ۲۶ هجری و لقب قمر بنی‌هاشم
  • پرورش در مکتب امام علی(ع) و برادران
  • علمداری سپاه امام حسین(ع) در کربلا
  • سقایی و رفتن به فرات برای آب
  • شهادت در کنار آب در روز عاشورا

فضایل و ویژگی‌ها

  • وفاداری مطلق به امام و برادر
  • ایثار و از خودگذشتگی در راه اهل بیت(ع)
  • شجاعت و اقتدار در میدان
  • ادب و فرمانبرداری در برابر ولایت

روایات مرتبط

لَا يُؤْمِنُ أَحَدُكُمْ حَتَّى يُحِبَّ لِأَخِيهِ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ

هیچ‌یک از شما مؤمن نیست مگر اینکه برای برادر خود همان چیزی را دوست دارد که برای خود دوست می‌دارد.

راوی: انس بن مالکصحیح بخاریصحیح

پرسش‌های پرتکرار

چرا عباس را قمر بنی‌هاشم می‌خوانند؟

بنا بر نقل مشهور به سبب سیمای تابناک و زیبایی او در میان خاندان هاشم، این لقب بر او نهاده شد.

ماجرای سقایی عباس چیست؟

در روز عاشورا برای رساندن آب به تشنگان خیمه‌گاه به فرات رفت؛ بنا بر نقل مشهور مقاتل، دست‌هایش را قطع کردند و پیش از نوشیدن آب به شهادت رسید.

مزار عباس بن علی(ع) کجاست؟

در شهر کربلا، در نزدیکی حرم امام حسین(ع)؛ حرم او از زیارتگاه‌های اصلی زائران اهل بیت(ع) است.