آنچه در ادامه می‌خوانید حاصل گردآوری از منابع معتبر اسلامی است.
این دعا برای چه زمانی است؟
در برابر شرارت و سرکشی قوم
معنا و مفهوم
نوح پیامبر نُه‌صد و پنجاه سال قوم خود را شب و روز به خدا فراخواند، اما واکنش آنان جز گریز و عناد و تهدید نبود. سرانجام این پیامبر خسته‌ناپذیر، به درگاه خدا شکایت برد و گفت: «رَبِّ لا تَذَرْ عَلَى الْأَرْضِ مِنَ الْكافِرينَ دَيَّاراً»؛ پروردگارا! از کافرانِ سرکش بر زمین هیچ‌کس را باقی مگذار. واژهی «دَيَّاراً» به معنای یک تن باقیمانده است و شدت درخواست را نشان میدهد. مضمون این دعا، قطع ریشهی فسادی است که هرگز به اصلاح برنمی‌گردد، نه کینه‌ورزی شخصی؛ نوح در آیه‌ی پس از آن توضیح میدهد که اگر اینان بمانند، بندگان خدا را گمراه می‌کنند و جز فرزندی ناسپاس نمی‌زایند.
فضیلت و ثمره
این دعا نشان میدهد که دعای انبیا همیشه بخشش نیست؛ آنان برای خدا به خشم می‌آیند و برای خدا می‌بخشند. پاسخ این دعا، طوفان و نجات یاران نوح در کشتی بود و از آن پس، دعای نوح الگوی دردمندی مقدس در برابر شرارت فراگیر شد. عظمت این دعا در سابقه‌ی آن است: درخواستی که پس از عمر درازی صبر و دعوت بی‌وقفه سر زده، نه در لحظه‌ای از عجله و نابردباری.
بهترین زمان و مکان
هنگامی که انسان از گسترش بی‌عدالتی و فساد در جامعه دردمند است و از هر راه اصلاح نتیجه نگرفته، این دعا را برای دفع شر ظالمان و آینده‌ی ایمان نسل‌ها می‌خواند.
آداب و نکات
- پیش از چنین دعایی، از همه‌ی توان تبلیغ، صبر و اصلاح بهره برید؛ دعای نوح پس از نُه‌صد و پنجاه سال تلاش بی‌وقفه بود.
- خشم خود را برای خدا کنید، نه برای نفرت شخصی؛ معیار این دعا، نگرانی برای بندگان خدا و نسلهای آینده است.
- این دعا را با روایت صبر نوح همراه کنید تا روحیه‌ی دعا و اصلاح در شما زنده بماند.
- برای مظلومان و آسیب‌دیدگان جهان نیز دعا کنید؛ جان‌مایه‌ی دعای نوح، دفاع از حق و آینده‌ی ایمان است.
آیات قرآن در این باب
وَقَالَ نُوحٌۭ رَّبِّ لَا تَذَرْ عَلَى ٱلْأَرْضِ مِنَ ٱلْكَٰفِرِينَ دَيَّارًا
نوح گفت: «پروردگارا! هیچ یک از کافران را بر روی زمین باقی مگذار!
پرسش‌های پرتکرار
چرا پیامبری برای هلاکت قوم خود دعا کرد؟
پس از عمر درازی دعوت و عناد فراگیر قوم، نوح برای قطع ریشهی فسادی درخواست کرد که فرصت اصلاحش را از دست داده بود؛ انگیزهی او نجات نسلهای آینده و حفظ ایمان بندگان خدا بود.
واژهی «دَيَّاراً» در این دعا یعنی چه؟
به معنای یک نفر باقیمانده است؛ بهکاربردن آن نشان میدهد که درخواست نوح، قطع کامل آن فسادِ بیبازگشت بود، نه بخشی از آن.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.