آنچه در ادامه می‌خوانید حاصل گردآوری از منابع معتبر اسلامی است.
تعریف
یقین رساترین درجهی دانستن است؛ باوری چنان استوار که گویی دیده و لمس شده و در آن جای تردید نیست. قرآن یقین را غایت معرفت و سرمایه‌ی آرامش در مرگ و زندگی می‌شمارد.
معناشناسی
- یقین در برابر گمان و شک است؛ دانشی که به اوج قطعیت رسیده و رفتار انسان را دگرگون می‌کند
- قرآن از علم الیقین و عین الیقین و حق الیقین سخن گفته است؛ مراتبی از شنیدن و دیدن تا رسیدن
- یقین صرف ذهنی نیست؛ آن که به یقین رسید، عملش نیز یقینی و استوار می‌شود
کاربرد در قرآن
- سوره تکاثر غافلان را برمی‌انگیزد: «کلا لو تعلمون علم الیقین» و سرانجام: «ثم لترونها عین الیقین»
- عبادت تا رسیدن مرگ و آگاهی نهایی ادامه دارد: «واعبد ربک حتی یأتیک الیقین»
- قرآن رستاخیز و بهشت و دوزخ را با تعبیر «حق الیقین» وصف می‌کند؛ حقیقتی که تردید در آن راه ندارد
پیام عملی
- یقین را با اندیشه در آیات خدا در افق‌ها و در جان خود بپروریم
- زندگی، آزمون یقین است؛ آن که به حساب و جزا یقین دارد، فرصت‌های نیکی را از دست نمی‌دهد
- یقین درمان حرص و هراس است؛ چشمِ یقین، اندوختن برای پس از مرگ را سودمندترین تجارت می‌بیند
حکمت و فلسفه
ایمان چون به یقین رسد، رنگ دگر می‌کند؛ در آنجا دین، ترس از دوزخ نیست، اشتیاق به لقای محبوب است.
آیات قرآن در این باب
كَلَّا لَوْ تَعْلَمُونَ عِلْمَ ٱلْيَقِينِ
چنان نیست که شما خیال می‌کنید؛ اگر شما علم الیقین (به آخرت) داشتید (افزون طلبی شما را از خدا غافل نمی‌کرد)!
ثُمَّ لَتَرَوُنَّهَا عَيْنَ ٱلْيَقِينِ
سپس (با ورود در آن) آن را به عین الیقین خواهید دید.
وَٱعْبُدْ رَبَّكَ حَتَّىٰ يَأْتِيَكَ ٱلْيَقِينُ
و پروردگارت را عبادت کن تا یقین [= مرگ] تو فرا رسد!
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ حَقُّ ٱلْيَقِينِ
این مطلب حقّ و یقین است!
روایات مرتبط
مَنْ أَحَبَّ لِقَاءَ اللَّهِ أَحَبَّ اللَّهُ لِقَاءَهُ
هرکس دیدار با خدا را دوست دارد، خداوند هم دیدار با او را دوست دارد.
پرسش‌های پرتکرار
تفاوت ایمان و یقین چیست؟
ایمان پذیرش قلبی است و یقین رساترین درجهی آن؛ هر یقینی ایمان است اما هر ایمانی به اوج یقین نرسیده است.
علم الیقین و عین الیقین چه تفاوتی دارند؟
علم الیقین دانستن قطعی از راه خبر و استدلال است و عین الیقین دیدن گواهی؛ مانند آگاهی از آتش و سپس دیدن آن.
چگونه یقین خود را افزون کنیم؟
اندیشه در آیات قرآن و نشانههای آفرینش، همراه با عمل به دانستهها، یقین را در دل ریشه میدواند.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.