این پرسش یکی از پرسش‌های پرتکرار فارسی‌زبانان است؛ بیایید پاسخ آن را دقیق بررسی کنیم.
این دعا برای چه زمانی است؟
زیارت عاشورا، زیارتنامه‌ی محبوب برای ابراز ارادت به امام حسین (علیه‌السلام) و شهیدان کربلا است؛ خواننده‌ی آن، خواه در حرم مطهر باشد و خواه در خانه‌ای دور، با امام خود بیعت تازه می‌کند و به مکتب عاشورا بازمی‌گردد.
معنا و مفهوم
این زیارت از امام باقر (علیه‌السلام) نقل شده است. مضامین آن در چند لایه سامان یافته است: سلام و شهادت به مقامات بلند امام، بیعت و پناه‌جستن، که در آن خواننده همه‌ی کارهای خود را به تبعیت از امام برمی‌شمارد و خود را در صف دوستداران او اعلام می‌کند، لعن بر ستمگران و شادی برای دشمنانِ دشمنان، و سلام بر شهیدان. فراز پایانی آن که با «اللهم اجعل محیای محیا محمد و آل محمد» آغاز می‌شود، زیارت را به برنامه‌ی زندگی بدل می‌کند: خواننده از خدا می‌خواهد زندگی و مرگش در راه محمد و آل محمد باشد و این، یعنی عاشورا نه یک رویداد تاریخی، بلکه یک شیوه‌ی زندگی است.
فضیلت و ثمره
بنابر روایات، خواندن این زیارت از دور، همچون زیارت حاضران در کنار قبر امام است؛ و برای ایمنی از سختی‌ها، رفع وسوسه‌ها و ثبات قدم در دین، دارای فضیلت بسیار شمرده شده است. مداومت چهلروزه بر آن نیز در منابع تشویق شده است.
بهترین زمان و مکان
هر روز خوانده می‌شود؛ بنا بر منابع، صبح‌ها پس از نماز صبح وقت مخصوص آن است و خواندنش در روز عاشورا جایگاهی ویژه دارد.
آداب و نکات
- صد مرتبه «لعن» و صد مرتبه «سلام» را با آرامش و بی‌عجله بخوانید؛ کیفیت مهم‌تر از شمارش است.
- ترجمه‌ی فراز بیعت را با دقت بخوانید و کارهای خود را با معیار امام بسنجید.
- پیش از زیارت، صدقه‌ای بدهید و دل را از کینه پاک کنید.
- با طهارت و رو به قبله بخوانید و خود را در کنار قبر مطهر و در حرم ایستاده تصور کنید.
آیات قرآن در این باب
وَلَا تَحْسَبَنَّ ٱلَّذِينَ قُتِلُوا۟ فِى سَبِيلِ ٱللَّهِ أَمْوَٰتًۢا ۚ بَلْ أَحْيَآءٌ عِندَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ
(ای پیامبر!) هرگز گمان مبر کسانی که در راه خدا کشته شدند، مردگانند! بلکه آنان زنده‌اند، و نزد پروردگارشان روزی داده می‌شوند.
ذَٰلِكَ ٱلَّذِى يُبَشِّرُ ٱللَّهُ عِبَادَهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ وَعَمِلُوا۟ ٱلصَّٰلِحَٰتِ ۗ قُل لَّآ أَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْرًا إِلَّا ٱلْمَوَدَّةَ فِى ٱلْقُرْبَىٰ ۗ وَمَن يَقْتَرِفْ حَسَنَةًۭ نَّزِدْ لَهُۥ فِيهَا حُسْنًا ۚ إِنَّ ٱللَّهَ غَفُورٌۭ شَكُورٌ
این همان چیزی است که خداوند بندگانش را که ایمان آورده و اعمال صالح انجام داده‌اند به آن نوید می‌دهد! بگو: «من هیچ پاداشی از شما بر رسالتم درخواست نمی‌کنم جز دوست‌داشتن نزدیکانم [= اهل بیتم]؛ و هر کس کار نیکی انجام دهد، بر نیکی‌اش می‌افزاییم؛ چرا که خداوند آمرزنده و سپاسگزار است.
إِنَّ ٱللَّهَ وَمَلَٰٓئِكَتَهُۥ يُصَلُّونَ عَلَى ٱلنَّبِىِّ ۚ يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ صَلُّوا۟ عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا۟ تَسْلِيمًا
خدا و فرشتگانش بر پیامبر درود می‌فرستند؛ ای کسانی که ایمان آورده‌اید، بر او درود فرستید و سلام گویید و کاملاً تسلیم (فرمان او) باشید.
پرسش‌های پرتکرار
آیا زیارت عاشورا از دور هم فضیلت دارد؟
بله؛ بنابر روایات، خواندن آن از شهرهای دور همچون زیارت حاضرین در کنار قبر مطهر امام حسین (ع) شمرده شده است.
چهل روز خواندن زیارت عاشورا چه معنایی دارد؟
بنا بر منابع، مداومت چهلروزه بر این زیارت برای ثبات قدم و پایداری در مسیر توصیه شده است؛ چهل، در فرهنگ دینی عدد تربیت و استقرار است.
مضمون فراز پایانی زیارت عاشورا چیست؟
درخواست از خدا که زندگی و مرگ ما در راه محمد و آل محمد باشد؛ یعنی زیارت به بیعت و برنامه‌ی زندگی تبدیل می‌شود.
خواندنِ یک‌باره کافی نیست؛ بازگشت به این نکته‌ها در تجربه‌ی روزمره، تفاوت‌ساز است.