آنچه در ادامه میخوانید حاصل گردآوری از منابع معتبر اسلامی است.
پاسخ کوتاه
اسلام دینِ زهد است نه دینِ ژولیدگی؛ پیامبر اکرم (ص) فرمودند خدا زیباست و زیبایی را دوست دارد. آراستگی در لباس، مو و بوی خوش، هم ادب در برابر خداست، هم احترام به مردم است. مرز آن در اسلام روشن است: پاکیزگی و زیبایی بله، تجمل گرایی و ریا خیر.
دلایل و حکمتها
- پیامبر اکرم (ص) فرمودند: «خدای بزرگ زیباست و زیبایی را دوست دارد»؛ و خود ایشان در نبودنِ ادلهای بر فقر، بهترین لباسها را در جمعها میپوشیدند و به آراستگی فرا میخواندند.
- قرآن به فرزندان آدم فرمان داده که زینت خود را در هر نماز و جمع بگیرند؛ ظاهرِ آراسته هنگام عبادت، ادب حضور در محضر خداست.
- ظاهر ژولیده و بوهای ناخوشایند، مردم را از همراهی دین و گفتوگو دور میکند؛ آراستگی، دعوتنامهی بیکلامی است که دیگران را به صاحب آن علاقهمند میکند.
- اسلام میان تجملپرستی و آراستگیِ میانه قائل است؛ لباس پاکیزه و مرتب، حتی اگر ساده و ارزان باشد، همان زیبایی مطلوب است.
- در روایات از مسواک زدن، شانه کردن مو، پاکیزگی بدن و خوشبو کردن آمده است؛ اینها عبادت نمیشوند اما مقدمهی اجتماعیِ عبادتاند و به گفتوگوهای نیک کمک میکنند.
آثار و فواید
- جذابیت اجتماعی و تأثیرگذاری کلام در جامعه
- اعتماد به نفس و آرامش در جمع
- پرهیز از دو انتهای اسراف و اهمالکاری در ظاهر
- پاسداشت نعمت لباس و بدن
- الگو شدن سادهی مسلمانِ آراسته برای جوانان
آیات قرآن در این باب
يَٰبَنِىٓ ءَادَمَ قَدْ أَنزَلْنَا عَلَيْكُمْ لِبَاسًۭا يُوَٰرِى سَوْءَٰتِكُمْ وَرِيشًۭا ۖ وَلِبَاسُ ٱلتَّقْوَىٰ ذَٰلِكَ خَيْرٌۭ ۚ ذَٰلِكَ مِنْ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ لَعَلَّهُمْ يَذَّكَّرُونَ
ای فرزندان آدم! لباسی برای شما فرستادیم که اندام شما را میپوشاند و مایه زینت شماست؛ اما لباس پرهیزگاری بهتر است! اینها (همه) از آیات خداست، تا متذکّر (نعمتهای او) شوند!
۞ يَٰبَنِىٓ ءَادَمَ خُذُوا۟ زِينَتَكُمْ عِندَ كُلِّ مَسْجِدٍۢ وَكُلُوا۟ وَٱشْرَبُوا۟ وَلَا تُسْرِفُوٓا۟ ۚ إِنَّهُۥ لَا يُحِبُّ ٱلْمُسْرِفِينَ
ای فرزندان آدم! زینت خود را به هنگام رفتن به مسجد، با خود بردارید! و (از نعمتهای الهی) بخورید و بیاشامید، ولی اسراف نکنید که خداوند مسرفان را دوست نمیدارد!
روایات مرتبط
إِنَّ اللَّهَ جَمِيلٌ يُحِبُّ الْجَمَالَ
خداوند زیباست و زیبایی را دوست دارد.
پرسشهای پرتکرار
تفاوت آراستگی با تجملگرایی چیست؟
آراستگی یعنی پاکیزگی، نظم و تناسب ظاهر با میانهروی؛ تجملگرایی یعنی نمایش ثروت، رقابت در پوشش و هزینههای افراطی برای دیده شدن. ملاک قرآنی، پرهیز از اسراف و ریاست.
آیا توجه به ظاهر، نشانهی دنیاطلبی است؟
نه؛ تا وقتی ظاهرِ آراسته با قصد دیده شدن نزد خدا نباشد و از حد میانه نگذرد، خودش توصیهی دینی است. پیامبران پاکترین و آراستهترین مردم بودند و در عین حال زاهدترین.
آراستگی فقط برای جمعهاست؟
سنت، آراستگی را حتی در خلوت و برای خانواده نیز توصیه کرده است؛ همسر و فرزندان بیش از هر کس حق دارند چهرهای شاداب و مرتب از ما ببینند، نه نسخهی فرسودهای که برای بیرون آراسته میشود.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسشهای خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه میشود.
