آنچه در ادامه میخوانید حاصل گردآوری از منابع معتبر اسلامی است.
پاسخ اجمالی
دست دادن مؤمنان با یکدیگر پس از نماز، جایز و بلکه مستحب است و آن را بدعت شمردن اشتباه است؛ زیرا مصافحه در روایات، از سنن نیک و مایهی آمرزش شمرده شده است.
توضیح تفصیلی
در روایات فریقین آمده است که هرگاه دو مؤمن دست در دست هم نهند، گناهانشان چون برگ درخت پاییزی فرو میریزد و مهربانی میانشان میافزاید. دست دادن پس از سلام نماز، ادامهای بر پیوند عبادی و برادری است و با تعقیبات نماز — مانند تسبیح حضرت زهرا (س) و آیات و ذکرها — هیچ تضادی ندارد؛ چه آنکه مصافحه از سنن اجتماعی اسلام است نه جزئی از ذکرهای نماز. البته ادب آن است که مزاحم تعقیب جماعت و انصراف مؤمنان نشود و در میان نامحرمان، رعایت حدود شرعی صورت گیرد. برخی گمان کردهاند چون در عصر نبوت رایج نبوده بدعت است؛ این استدلال ناتمام است، زیرا اصل مصافحه مطلقاً ممدوح و ثابت است و هیچ دلیلی بر حصر زمانی آن نیست.
شرایط و ارکان
- دست دادن با مؤمن و بدون قصد ریا
- رعایت حدود شرعی در برابر نامحرم
- عدم مزاحمت برای تعقیبات و انصراف جماعت
پرسشهای پرتکرار
آیا دست دادن بعد از نماز بدعت است؟
نه؛ مصافحه مؤمنان مستحب است و روایات در فضیلت آن فراوان است؛ بدعت شمردن آن بیدلیل است.
مصافحه با نماز و تعقیب تداخل ندارد؟
نه؛ مصافحه جزء نماز نیست و پس از سلام، همراه با تعقیبات یا پس از آنها انجام میشود.
دست دادن با جوانِ نامحرم از سوی بانوان چه حکمی دارد؟
در روابط با نامحرم، حدود شرعی باید رعایت شود و مصافحه با نامحرم جز در موارد استثنایی مانند پدربزرگ و مادربزرگ و اقوام محرم، جایز نیست.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسشهای خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه میشود.
