در این نوشته تلاش می‌کنیم بدون حشو و اطناب، پاسخی مستند و کاربردی ارائه کنیم.
پاسخ اجمالی
بنابر فتوای مشهور، روزه روزی که معلوم نیست از شعبان است یا رمضان، به قصد روزه ماه رمضان جایز نیست؛ می‌توان آن را به نیت قضای روزه واجب یا به نیت رجاء گرفت.
توضیح تفصیلی
روز شک، روز پس از سیام شعبان است وقتی که هلال ماه رمضان در شب ثابت نشده است. بنابر فتوای مشهور فقها، گرفتن روزه این روز به نیت ماه رمضان جایز نیست؛ زیرا احتمال دارد ماه هنوز آغاز نشده باشد و روزه رمضان پیش از داخل شدن وقت باطل است. اما راه‌های درست روشن است: اگر کسی روزه قضا بر عهده دارد، به نیت قضا روز بگیرد و اگر نبود، به نیت قصد رجاء و امید قربت؛ برخی فقها نیت مطلق «آنچه از روزه بر ذمه من است» را نیز پذیرفته‌اند. اگر در میانه روز خبر ثبوت هلال از شب گذشته برسد، بنابر مشهور روزه رمضان آن روز صحیح است و روزه‌اش محاسبه میشود؛ هرچند برخی فقها به احتیاط تصریح دارند که از نیمه روز با قوت به روزه رمضان نیت کند.
شرایط و ارکان
- عدم ثبوت هلال رمضان در شب سیام شعبان
- نیت قضا یا قصد رجاء، نه نیت روزه رمضان
- در صورت خبر میان روز، ادامه روزه با نیت صحیح
پرسش‌های پرتکرار
روز شک یعنی چه؟
روزی که معلوم نیست از شعبان است یا رمضان؛ یعنی پس از سیام شعبان بدون ثبوت هلال.
به چه نیتی روزه روز شک بگیرم؟
اگر قضا دارید به نیت قضا؛ وگرنه به قصد رجاء و امید ثواب، نه به نیت رمضان.
اگر شب خبر رسید که ماه از شب گذشته بود چه؟
بنابر فتوای مشهور روزه آن روز صحیح و از رمضان حساب میشود.
سخن پایانی آنکه این موضوع را نباید فقط «بدانیم»؛ قرار دادن آن در زندگی روزمره، مغز تن است.