در این نوشته تلاش می‌کنیم بدون حشو و اطناب، پاسخی مستند و کاربردی ارائه کنیم.
پاسخ اجمالی
مکروهات نماز کارهایی است که صحت نماز را از بین نمی‌برد اما به کمال و خشوع آن آسیب می‌زند؛ مانند بستن چشم‌ها بدون ضرورت، بازی با انگشتان و انگشتر و نگاه کردن به نقوش. با دوری از این امور، جمال نماز حفظ می‌شود.
توضیح تفصیلی
از مکروهات مشهور نماز می‌توان به این موارد اشاره کرد: بستن دو چشم بدون عذر، بازی کردن با اعضای بدن و لباس و انگشتر، نگاه کردن به نقش قالی و طرح دیوار که آدمی را از حضور قلب بازمی‌دارد، برگرداندن صورت از سمت قبله بدون ضرورت، تف کردن در نماز و همچنین ایستادن در جایی که ذهن را مشغول می‌کند، مانند مقابل در باز یا تصویر. تفاوت مکروه با مبطل در این است که مکروه نماز را باطل نمی‌کند؛ پس اگر کسی با یکی از این امور نماز خواند، نمازش صحیح است هرچند از کمال افتاده است. البته برخی از این موارد در موارد خاص به مبطل تبدیل می‌شوند؛ مانند برگرداندن کامل صورت از قبله که بنا بر فتوای مشهور نماز را باطل می‌کند؛ بنابراین شناخت دقیق مصداق‌ها از رساله‌ی مرجع تقلید لازم است.
شرایط و ارکان
- نداشتن عذر شرعی مانند بیماری چشم برای بستن چشم‌ها
- عدم فوتن به مبطلات مانند رو کردن کامل از قبله
- در نظر گرفتن عرف و شرایط مکلف در تشخیص ملاک مکروه
آیات قرآن در این باب
ٱلَّذِينَ هُمْ فِى صَلَاتِهِمْ خَٰشِعُونَ
آنها که در نمازشان خشوع دارند؛
پرسش‌های پرتکرار
آیا بستن چشم در نماز نماز را باطل می‌کند؟
خیر؛ بستن چشم بدون ضرورت مکروه است، ولی صحت نماز را از بین نمی‌برد و اگر برای تمرکز و دوری از موانع باشد اشکالی ندارد.
نگاه کردن به ساعت یا موبایل در نماز چه حکمی دارد؟
اگر بدون سخن گفتن و کار بیربط باشد، در صورت از دست رفتن شکل نماز یا طولانی شدن و مقدمهی کار بیگانه باشد، مکروه است و باید پرهیز شود.
سخن پایانی آنکه این موضوع را نباید فقط «بدانیم»؛ قرار دادن آن در زندگی روزمره، مغز تن است.