زکریای پیامبر در کهنسالی و در حالی که همسرش نازا بود، در خلوت محراب و به‌آرامی از خداوند فرزندی شایسته خواست. خداوند دعای او را نیکو اجابت کرد و با بشارت به یحیی، نامی را که پیش از او هیچ‌کس برنداشت، بر فرزندش نهاد.
روایت
زکریا از پیامبران بنی‌اسرائیل بود و سرپرستی مریم دختر عمران را بر عهده داشت. هر بار که به محراب او درمی‌شد، در آنجا روزی‌هایی تازه می‌یافت که از نزد هیچ انسانی نیامده بود. دیدن آن موائد غیبی، آرزوی فرزندی را در دل پیر او زنده می‌کرد که وارث نبوت و میراث خاندان یعقوب شود.
زکریا پروردگارش را در خلوت و به ندایی آهسته خواند و عرض کرد: پروردگارا، استخوان‌هایم ناتوان شده و سرم به سفیدی گراییده و من با دعا به سوی تو هرگز بدبخت نشده‌ام. او بر آن‌همه سال که پس از او سرپرستی امور بر عهده‌ی نااهلان افتد، بیم داشت و همسرش نیز نازا بود. این دعا در پنهانی و دور از چشم مردم صورت گرفت تا خلوص نیت پاکیزه بماند.
خداوند دعای بنده‌ی خسته‌امید خود را پاسخ گفت و فرشتگان در حالی که او ایستاده به نماز در محراب بود، به او بشارت پسر به نام یحیی دادند. خداوند فرمود که پیش از او برای کسی چنین نامی قرار نداده بود و این خود نشانه‌ی جایگاه یگانه‌ی اوست. زکریا در شگفتی پرسید که این فرزند چگونه برایم ممکن می‌شود و پاسخ شنید که کار خدا همین است که هرگاه چیزی را بخواهد، تنها بگوید باش و می‌شود.
او نشانه‌ای خواست و به او گفته شد که سه شب نمی‌توانی با مردم سخن بگویی مگر با اشاره و در همین حال، تندرست خواهی بود. زکریا از محراب بیرون آمد و به قومش اشاره کرد که صبح و شام خدا را تسبیح گویید. اندکی بعد یحیی به دنیا آمد و همان فرزند صالحی شد که خداوند در کتاب خود با سلام در ولادت و مرگ و برانگیخته‌شدن از او یاد کرد.
درس‌ها و پیام‌ها
- دعا در پنهانی و با اخلاص، حتی در دشوارترین شرایط، به اجابت می‌رسد.
- ناامیدی از درگاه خدا حتی در کهنسالی و نازایی، با حکمت و توان بی‌پایان او سازگار نیست.
- فرزند صالح، برجسته‌ترین میراث انسان مؤمن و ادامه‌دهنده‌ی راه اوست.
آیات قرآن در این باب
إِذْ نَادَىٰ رَبَّهُۥ نِدَآءً خَفِيًّۭا
در آن هنگام که پروردگارش را در خلوتگاه (عبادت) پنهان خواند...
قَالَ رَبِّ إِنِّى وَهَنَ ٱلْعَظْمُ مِنِّى وَٱشْتَعَلَ ٱلرَّأْسُ شَيْبًۭا وَلَمْ أَكُنۢ بِدُعَآئِكَ رَبِّ شَقِيًّۭا
گفت: «پروردگارا! استخوانم سست شده؛ و شعله پیری تمام سرم را فراگرفته؛ و من هرگز در دعای تو، از اجابت محروم نبوده‌ام!
يَٰزَكَرِيَّآ إِنَّا نُبَشِّرُكَ بِغُلَٰمٍ ٱسْمُهُۥ يَحْيَىٰ لَمْ نَجْعَل لَّهُۥ مِن قَبْلُ سَمِيًّۭا
ای زکریا! ما تو را به فرزندی بشارت می‌دهیم که نامش «یحیی» است؛ و پیش از این، همنامی برای او قرار نداده‌ایم!
وَزَكَرِيَّآ إِذْ نَادَىٰ رَبَّهُۥ رَبِّ لَا تَذَرْنِى فَرْدًۭا وَأَنتَ خَيْرُ ٱلْوَٰرِثِينَ
و زکریا را (به یاد آور) در آن هنگام که پروردگارش را خواند (و عرض کرد): «پروردگار من! مرا تنها مگذار (و فرزند برومندی به من عطا کن)؛ و تو بهترین وارثانی!»
پرسش‌های پرتکرار
چرا زکریا دعای خود را آهسته و پنهانی خواند؟
برای دور ماندن از ریا و پاسداشت خلوص نیت؛ قرآن با تعبیر ندای آهسته بر لطافت این نیایش تأکید می‌کند.
نام یحیی چه ویژگی دارد؟
خداوند فرمود پیش از زکریا کسی را به این نام ننامیده بود و همین یگانگی نام، نشانه‌ی جایگاه ویژه‌ی این فرزند بود.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.