پیرامون «معجزه چیست و چرا معجزات پیامبران با هم تفاوت دارند» پرسشها و شبهههایی مطرح میشود. در این نوشته هر شبهه را جداگانه و مستند پاسخ میدهیم.
پاسخ کلی در یک نگاه
معجزه کاری خارقِ عادت است که خدا به دست پیامبرش پدید میآورد تا راستیِ ادعای رسالتش را اثبات کند و دیگران از آوردن مانند آن ناتوان بمانند. تفاوت معجزات پیامبران به تفاوت زمانه و مخاطبان بازمیگردد؛ هر پیامبر در حوزهای مبعوث شد که هنرِ روزگار قومش همان حوزه بود و معجزهاش همان هنر را به چالش میکشید تا راهی برای گریز از ایمان باقی نماند.
شبههها و پاسخها
آیا معجزه با قانون علّی و علم نمیخواند؟
معجزه نقض قانون نیست؛ قانونگذارِ علّی میتواند از راه علتهایی نامتعارف، اثر ویژهای پدید آورد. علم تجربی قوانین متعارف را میکاود اما حکم نمیکند که سازندهی قوانین نتواند از سبیل دیگری عمل کند؛ بهعلاوه معجزه ادعای همیشگی ندارد، بلکه نشانهای در مقطع اثبات رسالت است.
چرا امروز معجزه نمیبینیم؟
کارکرد معجزه، اثبات رسالت پیامبران در زمان خود بود و برای همیشه در تاریخ ثبت شده است؛ برای ما نیز معجزهی جاوید یعنی قرآن حاضر است و بررسی آن همگان را پذیرا است. نبودِ معجزهی حسی امروز، به معنای نبودِ دلیل نیست.
آیات قرآن در این باب
قُل لَّئِنِ ٱجْتَمَعَتِ ٱلْإِنسُ وَٱلْجِنُّ عَلَىٰٓ أَن يَأْتُوا۟ بِمِثْلِ هَٰذَا ٱلْقُرْءَانِ لَا يَأْتُونَ بِمِثْلِهِۦ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍۢ ظَهِيرًۭا
بگو: «اگر انسانها و پریان (جن و انس) اتفاق کنند که همانند این قرآن را بیاورند، همانند آن را نخواهند آورد؛ هر چند یکدیگر را (در این کار) کمک کنند.
وَقَالُوا۟ لَوْلَآ أُنزِلَ عَلَيْهِ ءَايَٰتٌۭ مِّن رَّبِّهِۦ ۖ قُلْ إِنَّمَا ٱلْءَايَٰتُ عِندَ ٱللَّهِ وَإِنَّمَآ أَنَا۠ نَذِيرٌۭ مُّبِينٌ
گفتند: «چرا معجزاتی از سوی پروردگارش بر او نازل نشده؟!» بگو: «معجزات همه نزد خداست (و به فرمان او نازل میشود، نه به میل من و شما)؛ من تنها بیم دهندهای آشکارم!
امیدواریم این بررسی روشنکننده بوده باشد. نظرات و پرسشهای خود را با ما در میان بگذارید.
