قارون از قوم موسی بود که خداوند گنج‌هایی به او داده بود که کلیدهایش چند مرد قوی را به زحمت میانداخت؛ او به جای شکر، طغیان کرد و خداوند او را با خانه و گنجش در زمین فرو برد.
روایت
قارون از قوم موسی بود اما بر آنان طغیان کرد و خداوند از گنجها به او داده بود که کلیدهای آن به‌سختی گروهی از مردان نیرومند را به زحمت میانداخت. قوم خود به او گفتند سرمستی مکن؛ خداوند سرمست‌کنندگان را دوست نمی‌دارد و در آنچه خداوند به تو داده، آخرت را بجو و بهره‌ات را از دنیا فراموش مکن.
آن‌ها همچنین سفارش کردند که به آدمی‌ها همان‌گونه که خداوند به تو نیکی کرده، نیکی کن و در زمین به اصلاح بکوش و از فساد برحذر باش که خداوند اصلاح‌کنندگان را دوست دارد.
قارون در پاسخ گفت: این دانشی است که تنها به من داده شده و به سبب دانش و توانایی است که بر من آشکار شده است؛ او نمی‌دید که خداوند پیش از او از نسل‌هایی که در قدرت از او نیرومندتر و دارایی گردآورنده‌تر بودند نابودشان کرده است و از گناهان گنهکاران بازخواست نمی‌شود.
روزی با شکوه تمام بر قوم خود بیرون آمد؛ کسانی که خواهان زندگی دنیا بودند گفتند: ای کاش مانند آنچه به قارون داده شده به ما هم داده می‌شد که او صاحب بهره‌ای بزرگ است. اما اهل دانش و ایمان گفتند: وای بر شما؛ پاداش خداوند برای کسی که ایمان آورد و کار شایسته کند، بهتر از آن چیزی است که قارون برمی‌تراشد.
خداوند قارون را با خانه‌اش در زمین فرو برد و هیچ جمعی که او را یاری کند از درگاه خداوند برایش نبود و خود را نجات نداد. صبح آن روز، کسانی که دیروز آرزوی جایگاه او را داشتند گفتند: آه که خداوند روزی را برای هر که بخواهد از بندگانش فراوان و برای هر که بخواهد تنگ می‌کند؛ اگر خداوند به ما نیکی نمی‌کرد، ما را نیز فرومی‌برد؛ آه که کافران رستگار نمی‌شوند.
درس‌ها و پیام‌ها
- ثروت، آزمون است نه افتخار؛ قارون با گنج، خود را در اعماز زمین دید.
- طغیان و فخرفروشی به نعمت، نشانه نادانی به خاستگاه همه موهبت‌هاست.
- دعای مردم به آرزوی ثروت دیگران، آینه ناپختگی است؛ اهل دانش، آخرت را بر این انباشتگی می‌گزینند.
- تنگی و گشایش روزی به دست خداست و هیچ‌کس با مال خود، مرزهای تقدیر را جابه‌جا نمی‌کند.
- هیچ پشتوانه اجتماعی و مالی، در برابر فرمان الهی سپر نمی‌شود؛ گروه یاری‌گران قارون، تماشاچی فرو رفتن او بودند.
- آمار ثروت، ملاک کرامت نیست؛ ملاک، ایمان و کار شایسته است که پاداشش از همه گنج‌های زمین برتر است.
آیات قرآن در این باب
۞ إِنَّ قَٰرُونَ كَانَ مِن قَوْمِ مُوسَىٰ فَبَغَىٰ عَلَيْهِمْ ۖ وَءَاتَيْنَٰهُ مِنَ ٱلْكُنُوزِ مَآ إِنَّ مَفَاتِحَهُۥ لَتَنُوٓأُ بِٱلْعُصْبَةِ أُو۟لِى ٱلْقُوَّةِ إِذْ قَالَ لَهُۥ قَوْمُهُۥ لَا تَفْرَحْ ۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ ٱلْفَرِحِينَ
قارون از قوم موسی بود، اما بر آنان ستم کرد؛ ما آنقدر از گنجها به او داده بودیم که حمل کلیدهای آن برای یک گروه زورمند مشکل بود! (به خاطر آورید) هنگامی را که قومش به او گفتند: «این همه شادی مغرورانه مکن، که خداوند شادی‌کنندگان مغرور را دوست نمی‌دارد!
فَخَسَفْنَا بِهِۦ وَبِدَارِهِ ٱلْأَرْضَ فَمَا كَانَ لَهُۥ مِن فِئَةٍۢ يَنصُرُونَهُۥ مِن دُونِ ٱللَّهِ وَمَا كَانَ مِنَ ٱلْمُنتَصِرِينَ
سپس ما، او و خانه‌اش را در زمین فرو بردیم، و گروهی نداشت که او را در برابر عذاب الهی یاری کنند، و خود نیز نمی‌توانست خویشتن را یاری دهد.
پرسش‌های پرتکرار
قارون چه نسبتی با موسی (ع) داشت؟
قرآن میفرماید او از قوم موسی بود اما بر آنان طغیان و ستم کرد؛ در روایات از خویشاوندی او با موسی نیز سخن رفته است.
مخزن گنج قارون چقدر بزرگ بود؟
قرآن تصویری چشمگیر میآورد که کلیدهای گنج او عدهای مرد نیرومند را به زحمت میانداخت؛ یعنی گنجی که نگهداری کلیدهایش خود کاری هفتمننیم بود.
چه کسانی پس از هلاکت قارون درس گرفتند؟
کسانی که پیشتر جایگاه او را آرزو داشتند، صبح روز بعد دریافتند که اگر لطف خداوند نبود، سرنوشت آنان نیز همین بود؛ و به بیفرجایی کافران گواهی دادند.
اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.