هود به قوم عاد فراخوان داد که تنها خدا را بپرستید اما آنها به قدرت و ابنیه بلند خود مغرور شدند؛ و تندبادی سرد و هول‌انگیز در روزهایی نحس، آن تمدن را برخاک نشاند.

روایت

قوم عاد در احقاف، سرزمینی از راه‌های بلند و بادخیز، زندگی می‌کردند؛ تنومند و توانا و سازنده ستون‌ها و کاخ‌هایی که بر فراز تپه‌ها می‌ساختند و می‌گفتند: چه کسی از ما نیرومندتر است؟

خداوند به سوی آنها برادرشان هود را فرستاد. او گفت: ای قوم من، خدا را بپرستید که معبودی جز او ندارید؛ شما جز افترا زننده نیستید. و افزود: از نعمت‌های بعدی خدا بترسید که پس از قوم نوح، جانشینان شما ساخت و به شما در بدن و شمار، گستردگی داد.

قوم، ستون‌های یادبود بر بلندی‌ها ساختند تا بازیچه شکوه باشند و به تفرج و بی‌معنایی بازگشتند؛ و هود را از مجنون‌ها و دروغگو خواندند. او گفت: ای قوم من، من رسولی امین بر شمایم و از خدا و امانت او بترسید و اطعامم کنید؛ و اجر من بر خداست.

سرانجام، تندبادی شدید و سرد و طغیانگر در روزهایی نحس و بی‌برکت بر آنان باد کرد؛ بادی که مانند ناله‌ای پیوسته، هشت روز و هفت شب بر سرشان وزید و انگار که ساقه‌های خرما درهم می‌شکست، مردمان را درهم می‌کشید.

چون صبح فرا رسید، آثار تمدنی که به قدرت خود می‌بالید، بر خاک افتاده بود و کاخ‌ها و ستون‌ها، گورستان خودساخته شدند. قرآن بارها یادآور می‌شود که عاد، با همه دست‌آوردهای عمرانی، چون تقوا را رها کردند، بنای بندگیشان فروریخت.

درس‌ها و پیام‌ها

  • قدرت جسمی و دستاوردهای عمرانی، پشتوانه بقای امت نیست؛ ملاک، تقوا و توحید است.
  • ساختن بر بلندی‌ها برای خودنمایی، در نگاه قرآن، هواپرستی و تباهی است؛ ساختن باید برای زندگی و عبادت باشد.
  • نعمت پس از نعمت، امتحان پس از امتحان است؛ عاد جانشین نوح شد اما از عبرت گذشته درس نگرفت.
  • ظهور نابودی تدریجی است؛ باد هشت روزه، پایان دوره هشدارها بود نه آغاز آن.
  • دعوت هود با صلح و ادب همراه بود؛ او حتی خوراکی و مهمان‌نوازی را از قوم خواست؛ خشونت از سوی قوم آمد نه رسالت.

آیات قرآن در این باب

وَإِلَىٰ عَادٍ أَخَاهُمْ هُودًۭا ۚ قَالَ يَٰقَوْمِ ٱعْبُدُوا۟ ٱللَّهَ مَا لَكُم مِّنْ إِلَٰهٍ غَيْرُهُۥٓ ۖ إِنْ أَنتُمْ إِلَّا مُفْتَرُونَ

(ما) به سوی (قوم) عاد، برادرشان «هود» را فرستادیم؛ (به آنها) گفت: «ای قوم من! خدا را پرستش کنید، که معبودی جز او برای شما نیست! شما فقط تهمت می‌زنید (و بتها را شریک او می‌خوانید)!

سوره هود · آیه ۵۰قرآن کریم

أَتَبْنُونَ بِكُلِّ رِيعٍ ءَايَةًۭ تَعْبَثُونَ

آیا شما بر هر مکان مرتفعی نشانه‌ای از روی هوا و هوس می‌سازید؟!

سوره شعراء · آیه ۱۲۸قرآن کریم

فَأَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيحًۭا صَرْصَرًۭا فِىٓ أَيَّامٍۢ نَّحِسَاتٍۢ لِّنُذِيقَهُمْ عَذَابَ ٱلْخِزْىِ فِى ٱلْحَيَوٰةِ ٱلدُّنْيَا ۖ وَلَعَذَابُ ٱلْءَاخِرَةِ أَخْزَىٰ ۖ وَهُمْ لَا يُنصَرُونَ

سرانجام تندبادی شدید و هول‌انگیز و سرد و سخت در روزهایی شوم و پرغبار بر آنها فرستادیم تا عذاب خوارکننده را در زندگی دنیا به آنها بچشانیم؛ و عذاب آخرت از آن هم خوارکننده‌تر است، و (از هیچ طرف) یاری نمی‌شوند!

سوره فصلت · آیه ۱۶قرآن کریم

وَأَمَّا عَادٌۭ فَأُهْلِكُوا۟ بِرِيحٍۢ صَرْصَرٍ عَاتِيَةٍۢ

و امّا قوم «عاد» با تندبادی طغیانگر و سرد و پرصدا به هلاکت رسیدند،

سوره حاقه · آیه ۶قرآن کریم

پرسش‌های پرتکرار

قوم عاد کجا زندگی می‌کردند؟

بنا بر قرآن در احقاف؛ سرزمینی از کوه‌های شنی در جنوب جزیره عربستان؛ و تفاسیر آنها را صاحبان ستون‌های بلند و ابرها و کاخ‌های باشکوه وصف کرده‌اند.

باد سموم چه بادی بود؟

تندبادی سرد و طغیانگر که بنا بر قرآن در روزهایی نحس و بی‌برکت بر قوم عاد وزید؛ قرآن در سوره حاقه می‌فرماید هفت شب و هشت روز پیوسته بر آنان باد کرد و آنها را مانند ساقه‌های درهم‌شکسته از پای درآورد.

پیام قصه عاد برای تمدن امروز چیست؟

که فناوری و قدرت ساختن بدون تقوا، خودنابودی است؛ امنیت واقعی، محصول ایمان و عدل است نه صرفا مهندسی و ثروت.

اگر این نوشته برای شما مفید بود، پرسش‌های خود را از بخش «پرسش و پاسخ» سایت بپرسید؛ پاسخ با ذکر منبع ارائه می‌شود.